FAQ

Om zowel dichtbij als veraf scherp te kunnen zien, kan het oog accommoderen. Bij het kijken in de verte is de ooglens ontspannen, terwijl bij het dichtbij zien de ooglens een sterkere kromming krijgt doordat de oogspieren de ooglens boller maken. Hierdoor komt het beeld toch scherp op het netvlies.

De pupil dient als diafragma voor het oog: bij veel licht wordt de pupil kleiner zodat weinig licht wordt doorgegeven aan het netvlies, bij weinig licht verwijdt de pupil zich om zoveel mogelijk licht door te laten.

Gezichtsscherpte is in feite de mate waarin het oog details kan onderscheiden. Het is niet zo dat bij een mens beide ogen per definitie precies dezelfde scherpte hebben. Hoewel dit dikwijls wel het geval is, komt het veel voor dat er een onderlinge afwijking in scherpte tussen beide ogen is.

Astigmatisme is een oogafwijking die optreedt als een of meer van de optische elementen van het oog enigszins onregelmatig zijn van vorm (bv. niet sferisch), waardoor de lichtstralen een verschil in breking hebben en dus er op 2 verschillende afstanden een brandpunt wordt gevormd (daardoor ontstaat er een wazig en vervormd beeld op elke afstand).
Een astigmatisch oog geeft dus een vertekend beeld van de werkelijkheid en kan hoofdpijn als gevolg hebben.

Bijziendheid, verziendheid, presbyopie en astigmatisme zijn oogafwijkingen die normaal gesproken uitstekend optisch gecorrigeerd kunnen worden. Samen met uw opticien kiest u voor een bril of voor contactlenzen, afhankelijk van uw wensen en mogelijkheden.

Amblyopie - ook wel lui oog genoemd - is het onvermogen van één oog om het gezichtsvermogen volledig tot ontwikkeling te laten komen. Deze oogafwijking is niet volledig te corrigeren met een bril of contactlenzen. De oorzaak hiervan ligt in ieder geval niet aan de gezondheidstoestand van het oog. Amblyopie is meestal het gevolg van scheel zien of van een groot verschil tussen de sterkte van het ene oog en het andere.

Bij jonge kinderen wordt het goede oog afgeplakt om het luie oog de kans te geven zich te ontwikkelen. Bij oudere kinderen en bij volwassenen kunnen andere oogcorrectietechnieken worden toegepast.

Strabismus - schele ogen - is een oogafwijking waarbij de ogen niet correct met elkaar samenwerken. Omdat hierdoor een verward beeld van de buitenwereld wordt waargenomen, sluiten de hersenen het beeld van het slechtste oog uit. Eén oog kan naar binnen gekeerd zijn (esotropie), naar buiten (exotropie), naar boven (hypertropie) of naar beneden (hypotropie) . In sommige gevallen kan dit ook beide ogen treffen.

De correctie van scheel zien zal vaak bestaan uit de voorschrijving van een bril met prismatische glazen, alsmede speciale oogoefeningen. In uitzonderlijke situaties kan een chirurgische ingreep noodzakelijk zijn.

Glaucoom is een oogziekte waarbij door een te hoge druk van de vloeistof binnen in de oogbol - de oogdruk genaamd - de oogzenuw wordt beschadigd of zelfs vernietigd. Deze beschadiging kan leiden tot aanmerkelijk verlies van het gezichtsvermogen of zelfs tot blindheid, als de ziekte niet tijdig wordt behandeld. Glaucoom is één van de belangrijkste oorzaken van blindheid in de wereld.

Bijziendheid - in vaktermen myopie - is een oogafwijking waarbij voorwerpen dichtbij goed en scherp worden gezien, terwijl voorwerpen op afstand niet duidelijk worden waargenomen.

Als de lengtedoorsnede van uw oogbol relatief te lang of het hoornvlies te sterk gekromd is, worden de lichtstralen die het oog bereiken niet op de juiste wijze gebroken. In dit geval valt het brandpunt voor het netvlies. Er zijn aanwijzingen dat bijziendheid erfelijk is. In toenemende mate blijkt tevens dat langdurig ingespannen werk mede een oorzaak kan zijn.

Bijziendheid is een veel voorkomende oogafwijking. Zo'n 30% van de bevolking is bijziend. De eerste symptomen komen in het algemeen voor bij kinderen in de schoolleeftijd. Aangezien de ogen blijven groeien tot het 20ste levensjaar, ontstaat bijziend­heid bijna altijd voor deze leeftijd.

Normaal gesproken is een bril - of zijn contactlenzen - nood­zakelijk om goed te kunnen zien. Als uw gezichtsvermogen daartoe aanleiding geeft, zal uw oogarts of opticien een op uw ogen afge­stemde correctie adviseren. Soms is alleen een correctie tijdens bepaalde situaties nodig, zoals bijvoorbeeld televisie kijken, autorijden of bioscoopbezoek.

Mits de juiste correctie wordt toegepast, kan met zowel een bril als contactlenzen deze afwijking optisch gecorrigeerd worden, door de breking van de lichtstralen die het oog bereiken te ver­anderen. Bijziendheid wordt hiermee echter niet verholpen.

Bijziendheid bij kinderen is in het algemeen gemakkelijk vast te stellen. Vaak knijpen zij met de ogen of hebben ze moeite met het kijken op het schoolbord, het televisie kijken of voorwerpen in de verte scherp te zien. Als volwassene is het minder duidelijk en kunt u een uitgebreid oogonderzoek laten uit­voeren als u twijfelt aan uw gezichtsvermogen.

Als u voor het eerst een bril of contactlenzen draagt om bijziendheid te corrigeren, kan het een paar dagen duren voor­dat u hieraan gewend bent. Hierna zult u niet meer merken dat u bijziend bent zodat uw manier van leven eigenlijk comfortabe­ler wordt omdat u op alle afstanden goed en scherp kunt zien. Mensen met een zeer sterke correctie kunnen echter in som­mige gevallen beperkingen ondervinden in hun mogelijkheden.

Verziendheid - in vaktermen hypermetropie - is een oogafwijking waarbij voorwerpen op afstand doorgaans duidelijk worden waar­genomen, terwijl voorwerpen dichtbij wazig worden gezien.

Als de lengtedoorsnede van uw oogbol te kort is of als het hoorn­vlies niet genoeg is gekromd, kunnen voorwerpen op korte afstand niet scherp en duidelijk op het netvlies worden geprojec­teerd. Er zijn deskundigen die ervan uitgaan dat verziendheid erfelijk is, anderen wijten deze oogafwijking aan externe omstan­digheden. De werkelijke directe oorzaak is feitelijk niet bekend.

Als u verziend bent, moet u zich ongewild extra inspannen om - zelfs op afstand - goed en scherp te kunnen zien. Dichtbij zien vergt een nog grotere inspanning, als dit al lukt. Deze extra inspanning van de oogspieren veroorzaakt meestal vermoeidheid, spanning en een behoorlijk gevoel van ongemak. Als de ooglens een voorwerp niet scherp op het netvlies kan projecteren, heeft dat tot gevolg dat u wazig ziet.

Een groot aantal mensen is min of meer verziend. De mate van deze oogafwijking bepaalt of u ernstige problemen ondervindt om comfortabel te zien. De meeste mensen die bij verziendheid een permanente oogcorrectie met een bril of met contactlenzen toepassen, doen dit om continu zowel veraf als dichtbij goed te kunnen zien.

De gebruikelijke kenmerken bij verziendheid zijn onder meer problemen met de concentratie op voorwerpen op korte afstand en de mogelijkheid om deze scherp te kunnen - blijven - zien, een wazig zicht, pijn in de ogen, vermoeidheid en hoofdpijn aan het eind van de dag, brandende ogen, slechte leescapaciteiten, gevoelens van spanning, geïrriteerdheid en nervositeit na voortdurende concentratie. Goed dichtbij kunnen zien is dus een voorwaarde om deze ongemakken te voorkomen.

Tijdens een uitgebreid onderzoek kan verziendheid nauwkeurig worden vastgesteld. Standaard oogscreening, zoals vaak op scholen wordt uitgevoerd, is in het algemeen niet de aangewezen methode om verziendheid op te sporen. Dit heeft onder meer te maken met het feit dat een lettertest op afstand vaak de basis vormt van dit soort onderzoek zodat verzienden schijnbaar probleemloos de letters kunnen lezen.

Verziendheid is geen oogziekte; optische correctie is dus de aangewezen oplossing. Een lichte mate van verziendheid hoeft niet altijd gecorrigeerd te worden. Dankzij een extra inspanning van uw oogspieren, kan vaak ook op korte afstand toch een aanvaardbaar zicht verkregen worden. Bij een hogere oogcor­rectie zal men u een bril of contactlenzen adviseren om dichtbij goed en scherp te kunnen zien.

Als u voor het eerst een bril of contactlenzen gaat dragen, kan het enige dagen duren voordat u hieraan gewend bent. Na deze periode zult u ervaren dat comfortabel zien op alle afstanden een verrijking is van uw dagelijks leven.

Presbyopie is de wetenschappelijke naam voor een veel voorkomend kijkprobleem bij mensen die de veertig zijn gepasseerd. In de volksmond wordt dit ook wel het probleem van de te korte armen genoemd. Doordat de ooglens de oorspronkelijke flexibiliteit verliest, wordt het moeilijk het oog zodanig in te stellen dat voorwerpen dichtbij scherp gezien kunnen worden.

Na de puberteit groeien de ogen niet meer. De ooglens groeit echter wel nog, zodat de hoeveelheid cellen in de lens toeneemt. Hierdoor verliest de ooglens op den duur de nodige elasticiteit, zodat de mogelijkheid om op korte afstand scherp te stellen minder wordt.

Dit verschilt van persoon tot persoon. Hoewel het lijkt alsof presbyopie plotseling optreedt, is het toch zo dat de achteruit­gang van de kwaliteit van de ooglens een proces van vele jaren is. In het algemeen wordt presbyopie na het veertigste levensjaar als hinderlijk ervaren.

Het meest bekende symptoom van presbyopie is de manier waarop men boeken of kranten gaat lezen (met steeds verder uit­gestrekte armen) om zo de letters scherp te kunnen zien. Een wazig zicht op normale leesafstand en moeheid van de ogen, samen met hoofdpijn als werk op korte afstand moet worden verricht, duiden tevens op deze oogafwijking.

Helaas is dit niet mogelijk. Presbyopie is een natuurlijk gevolg van het ouder worden.

Dit hangt af van een aantal factoren, zoals bijvoorbeeld een reeds aanwezige oogcorrectie. Het kan zijn dat u alleen een bril nodig hebt om te lezen of om bepaalde werkzaamheden dichtbij te doen. U kunt echter ook ervaren dat het permanent dragen van een bril prettiger is.

De afgelopen jaren hebben op het gebied van de ontwikkeling van contactlenzen grote vernieuwingen plaatsgevonden. En nog altijd staat de innovatie in de techniek niet stil en komen er steeds meer mogelijkheden om contactlenzen te dragen. Dankzij technologische ontwikkelingen is het tegenwoordig mogelijk om met contactlenzen alle mogelijke vormen van oogafwijkingen - inclusief presbyopie - op een veilige wijze te corrigeren.

Als u gewend bent geraakt aan uw nieuwe bril of contact­lenzen zult u ervaren dat het comfortabel zien tijdens uw dagelijkse bezigheden beter is dan voorheen. Mits goed gecorrigeerd, zal de oogafwijking presbyopie géén merkbare invloed meer hebben op uw dagelijks leven. Integendeel, goed dichtbij en veraf zien gaan nu weer samen. Wel is het noodzakelijk dat u regelmatig uw ogen laat controleren.

De meeste mensen hebben een zekere mate van astigmatisme. Slechts matig tot sterke astigmatische ogen zijn gebaat bij een correctie door een bril of door contactlenzen.

Een uitgebreid onderzoek van uw ogen bevat tevens testen om astigmatisme vast te stellen.

Bijna iedere vorm van astigmatisme kan optisch uitstekend gecorrigeerd worden op voorwaarde dat de afwijking precies wordt vastgesteld en dat de glazen in het montuur exact op maat worden ingeslepen. Ook voor contactlenzen geldt dat deze zeer nauwkeurig op de vorm van de oogbol moeten worden afgestemd.

De mate van astigmatisme kan langzaam veranderen. Regelmatig oogonderzoek zorgt er echter voor dat een goed zicht gehandhaafd kan worden.

Om goed en scherp te kunnen zien, zult u moeten overgaan op een bril of contactlenzen als u daar nog geen gebruik van maakt. Dit is de enige verandering die nodig is om astigmatisme te corrigeren. Sterker nog, door een goede oogcorrectie zult u ervaren hoe comfortabel het is om weer goed en scherp te kunnen zien.

De oorzaak van glaucoom is nog onbekend. Wel weten we dat een verhoogde oogdruk een zeer belangrijke factor speelt.

Door verhoogde oogdruk kan beschadiging van de oogzenuw optreden met als gevolg een vermindering van het gezichtsveld, zonder dat dit wordt opgemerkt. Ook is bekend dat afwijkingen van de bloedvaten bij of in het oog een rol kunnen spelen.

Glaucoom komt het meest voor bij mensen boven de veertig. Bovendien blijkt in sommige families deze ziekte erfelijk te zijn. Naar schatting een half miljoen mensen in België hebben in mindere of meerdere mate glaucoom; de verwachting is dat dit aantal verder zal stijgen door de toenemende vergrijzing van de bevolking. Mensen die bijziend zijn of lijden aan diabetes hebben een grotere kans op deze oogziekte. Regelmatig oogonderzoek in combinatie met oogdrukmeting is uit oogpunt van preventieve oogzorg daarom van groot belang voor iedereen die de 35 jaar is gepasseerd.

De oogzenuw, aan de achterkant van het oog, zorgt ervoor dat de door het oog waargenomen beelden de hersenen bereiken. Als de vezels waaruit de oogzenuw is opgebouwd, beschadigd raken neemt de hoeveelheid en de kwaliteit van de visuele infor­matie die naar de hersenen wordt gezonden af met uiteindelijk blindheid tot gevolg.

Als in een vroeg stadium glaucoom wordt geconstateerd, kan dit ziekteproces door middel van medicijnen of oogdruppels worden afgeremd. Het gezichtsvermogen zal dan niet of nauwe­lijks verder achteruitgaan. Als glaucoom niet wordt behandeld, zal de gezichtshoek steeds kleiner worden totdat uiteindelijk recht vooruit kijken ook niet meer mogelijk is. Blindheid is dan het gevolg.

De symptomen van deze oogziekte zijn afhankelijk van het soort glaucoom. Traditionele glaucoom ontwikkelt zich vaak zeer geleidelijk en vooral pijnloos. Bij deze variant ontbreken vroegtijdige waarschuwingssignalen. Uw gezichtsvermogen loopt geleidelijk terug zonder dat u dit merkt of als hinderlijk ervaart. De eerste indicatie van deze oogziekte kan zich voordoen als een deel van het gezichtsvermogen al aangetast is. Acute glaucoom ontstaat tengevolge van een plotselinge en volledige verstopping van de afvoerkanaaltjes in het oog. De oogdruk loopt hierdoor zeer snel op waardoor een wazig zicht ontstaat, gekleurde ringen rond lampen worden waargenomen en pijnlijke of rode ogen het gevolg zijn.

Bij een uitgebreid oogonderzoek wordt tevens de oogdruk gemeten. Dit gebeurt met een tonometer, waarbij de interne druk van de oogbol wordt gemeten. Uit oogpunt van preventieve oogzorg is zo'n onderzoek van groot belang voor iedereen die de 35 jaar is gepasseerd.

De behande­ling van glaucoom bestaat gewoonlijk uit het toedienen van oogdruppels en/of medicijnen in combinatie met regelmatige oogcontrole. In sommige gevallen kan een oogoperatie nood­zakelijk zijn. Het doel van de behandeling is verlies van gezichts­vermogen te voorkomen door de oogdruk te verlagen tot een normaal en acceptabel niveau.

Beschadiging van het gezichtsvermogen ten gevolge van glaucoom is gewoonlijk permanent en niet te herstellen. Daarom is regelmatig preventief oogonderzoek van het grootste belang.

Helaas niet, maar vroegtijdige ontdekking en behandeling kunnen de ontwikkeling van glaucoom een halt toeroepen. Hierdoor wordt de kans op verdere beschadiging van het oog teruggedrongen en kan blijvend gezichtsverlies tot een minimum worden beperkt. Dit vereist een regelmatige controle door je oogarts.

Als de normaal kristalheldere ooglens van uw oog troebel en ondoorzichtig wordt, is er sprake van cataract. Cataract komt voor in verschillende gradaties: van uiterst kleine troebele stipjes in de lens tot een nagenoeg volledig troebele ooglens, waar een aanmerkelijk verlies van het gezichtsvermogen het gevolg van is. Als de ooglens - die normaal kristalhelder is - troebel wordt, is dat cataract. Een troebele ooglens veroorzaakt een wazig of vervormd zicht.

Tot het moment dat cataract acceptabel zien niet meer mogelijk maakt, kan een aangepaste bril het zicht helpen verbeteren. Ook contactlenzen kunnen een oplossing bieden. Als dit niet meer helpt, zal de ooglens operatief verwijderd moeten worden. Tijdens de operatie wordt meestal een zogeheten intraoculair lenstransplantaat in het oog ingebracht teneinde de natuurlijke lens te vervangen. Toch kan een aanvullende oog­correctie door middel van een bril of contactlenzen nodig zijn om het gezichtsvermogen volledig te herstellen.

Cataract komt in het algemeen het meest voor bij mensen ouder dan 55 jaar. Toch kan deze aandoening ook optreden bij jongeren en zelfs bij pasgeborenen.

De oorzaak van cataract is niet exact bekend. Wel is bekend dat een verandering van de chemische samenstelling van stoffen in het oog er toe leidt dat de ooglens troebel wordt. Dit kan het gevolg zijn van het ouder worden, maar ook kunnen erfelijkheid, een oogletsel of een ziekte een rol spelen. Overmatige blootstelling van de ogen aan UV-straling (aanwezig in het zonlicht), roken of het gebruik van bepaalde medicijnen zijn eveneens risico­factoren voor de ontwikkeling van cataract. Meestal worden beide ogen getroffen, hoewel de ontwikkeling van cataract per oog verschillend kan zijn.

Nee, op dit moment bestaat er geen betrouwbare methode om de ontwikkeling van cataract tegen te gaan.

Hoewel de ontwikkeling van cataract normaal gesproken niet gepaard gaat met pijnlijke of rode ogen, zijn er toch signalen die duiden op deze aandoening. Een vertroebeld of wazig zicht, het zien van vlekken voor de ogen of het gevoel dat er een film over de ogen ligt, zijn de eerste aanwijzingen. Een tijdelijke ver­betering van het zien op korte afstand kan ook optreden terwijl een toenemende gevoeligheid voor fel licht wordt ervaren.

Een uitgebreid onderzoek van uw ogen door je oogarts wijst uit of bij u cataract aanwezig is.

Uw oogcorrectie kan zodanig aangepast worden zodat u beter kunt zien totdat een operatie onafwendbaar is. Een oogoperatie is echter de enige manier om cataract effectief te verhelpen. De ingreep is relatief eenvoudig en heeft een nagenoeg 100% slaagkans.

Cataract kan zich gedurende een zeer lange periode langzaam ontwikkelen, maar kan ook zeer snel - in slechts een paar maanden - een operatie noodzakelijk maken. Sommige vormen van cataract bereiken echter nooit het punt dat verwijdering noodzakelijk is. De meeste mensen wachten met de verwijdering van cataract tot deze aandoening de dagelijkse activiteiten ernstig bemoeilijkt.

Samen met uw oogarts beslist u over het soort oogcorrectie na de operatie. Een intraoculair lensimplantaat, in uw oog gebracht tijdens de operatie, dient als nieuwe lens en is de meest toegepaste wijze voor een oogcorrectie. In sommige gevallen is het echter nodig tevens een bril of contactlenzen te gebruiken om een optimaal nieuw gezichtsvermogen te verkrijgen. U zult zich na een dergelijke ingreep gegarandeerd als herboren voelen.

De huidige generatie senioren kent een zeer actieve levensstijl. Een levensstijl die bij voorgaande generaties leeftijdgenoten onbekend was. Dat vaak ogen hierbij een belangrijke rol spelen zal duidelijk zijn. Zo een 90% van alle ons omringende informatie bereikt ons via de ogen. Dus hoe beter het zicht, hoe comfortabeler u kunt deelnemen aan het dagelijks leven. Denk bijvoorbeeld aan fietsen of auto rijden, aan sportbeoefening, aan TV-kijken of met de computer werken en aan de duizend en één andere dingen die u dagelijks doet.
Toch zult u merken dat bij het ouder worden het zicht langzaam maar zeker minder wordt. U hoeft zich hierover echter geen zorgen te maken, aangezien de meeste kijkproblemen met een passende optische correctie weer tot volledig herstel van het oorspronkelijke gezichtsvermogen leiden.
Slechts een beperkt aantal afwijkingen maakt medisch ingrijpen noodzakelijk.

Als u ouder wordt, kan het voorkomen dat u regelmatig vlekjes of lichtflitsen door uw beeld ziet gaan. Deze kunnen allerlei vormen aannemen en kunnen van persoon tot persoon in intensiteit wisselen. Hoewel dit een onschuldige afwijking van het gezichtsvermogen kan zijn, is het toch verstandig uw oogarts te raadplegen.

Tengevolge van het ouder worden kunnen ook problemen ontstaan in de gezondheidstoestand van het netvlies. Vlekvorming door degeneratie van de oogcellen, overgevoeligheid van het netvlies door diabetes mellitus, zelfs losweking van het netvlies hebben een grotere kans bij het ouder worden. Deze verschijnselen kunnen het zicht ernstig aantasten. Dankzij de laatste ontwikkelingen op het gebied van optometrie en van de gezondheidszorg in het algemeen is het tegenwoordig eenvoudiger dan vroeger om ervoor te zorgen dat uw gezichts­vermogen op peil blijft. Oogafwijkingen die vroeger als onbehandelbaar werden beschouwd, zijn tegenwoordig met succes te behandelen. Het is daarom raadzaam uw ogen regelmatig te laten controleren door je oogarts uit preventief oogpunt.

Als u rekening houdt met mogelijke beperkingen van minder zien op latere leeftijd, is het goed de volgende tips in acht te nemen:
 

• Uw ogen kunnen beter functioneren bij méér licht als u leest of bepaalde werkzaamheden dichtbij moet uitvoeren. Zorg daarom dat de lichtbron dichterbij wordt geplaatst of dat een sterkere lamp wordt gebruikt.
• Goed opzij kunnen zien en de reactiesnelheid verminderen bij het ouder worden. Houd hier dus rekening mee als u deelneemt aan het verkeer.
• Als u in het donker rijdt, kies dan voor de goed verlichte wegen. Zorg ervoor dat uw koplampen in orde zijn en dat de autoruiten schoon zijn. Wees alert in het verkeer.
• Zorg ervoor dat uw brillenglazen of contactlenzen schoon en helder zijn.

 

Als u deze praktische tips en de adviezen opvolgt, zult u merken dat u met een comfortabel en goed zicht uw dagelijkse activiteiten kunt blijven uitvoeren.

Als verkeersdeelnemer en zeker als bestuurder van een auto zijn de meeste beslissingen die u moet nemen afhankelijk van hetgeen u ziet. In de praktijk is bewezen dat een niet optimaal gecorrigeerd gezichtsvermogen van negatieve invloed is op de verkeersveiligheid. Regelmatig oogonderzoek is daarom belangrijk voor uw eigen zekerheid en veiligheid.

Als u een auto of een ander voertuig bestuurt, moeten uw ogen voldoen aan een aantal voorwaarden om alle omringende infor­matie goed te kunnen verwerken. Om veilig auto te kunnen rijden, zijn de volgende voorwaarden noodzakelijk.

 

1. Helder zicht
   Dit heeft te maken met de mogelijkheid om verkeerslichten, wegafzettingen en andere verkeersdeelnemers op behoorlijke afstand duidelijk en zo vroeg mogelijk waar te nemen. Zijwaartse waarneming is de capaciteit van uw ogen om voorwerpen van opzij goed waar te kunnen nemen terwijl u recht vooruit kijkt.
2. Dieptezicht
   De mogelijkheid om de afstand tussen u en uw medeweg­gebruikers en de snelheid van het u omringende verkeer goed in te kunnen schatten.
3. Goed zien in het donker
   De mogelijkheid om bij schemer, donker of slechte weersom­standigheden voorwerpen duidelijk waar te kunnen nemen.
4. Reageren op verblinding
   Verblinding door tegenliggers is hinderlijk en gevaarlijk. Daarom is een snel herstel van uw ogen belangrijk.
5. Coördinatie van beide ogen
   De mogelijkheid om beide ogen tegelijkertijd op hetzelfde punt te fixeren en tegemoetkomend verkeer te onderscheiden.
6. Accommodatievermogen van uw ogen
   Het snel kunnen omschakelen van uw ogen van dichtbij naar veraf en weer terug.
7. Waarneming van kleuren
   De capaciteit van uw ogen om kleuren goed en onderscheidend waar te nemen in het verkeer.

Op de auto(snel)wegen rijden u en uw medeweggebruikers in het algemeen met een redelijk hoge snelheid. Een snelheid van 100 à 120 km/uur stelt hoge eisen aan uw ogen, uw concen­tratievermogen en uw gezichtsveld. De beweeglijkheid van uw ogen is door deze omstandigheden noodgedwongen beperkt (fixeren op bepaalde punten, weinig om u heen kijken), zodat vermoeidheid sneller kan optreden. Om deze vermoeidheid te voorkomen is het nuttig regelmatig naar voorwerpen op verschillende afstanden voor u te kijken. Een hoge snelheid kan ook moeilijkheden veroorzaken bij het correct zien in de diepte. Hoe sneller u rijdt, hoe sneller u moet reageren op verkeerssituaties voor u. Rijden met hoge snelheid stelt dus hoge eisen aan uw reactievermogen en aan uw besluitvaardigheid. Uw ogen zijn daarbij van vitaal belang.

In het kader van een goed zicht tijdens het autorijden, beperken we ons hier tot zaken die met kijken te maken hebben. Uiteraard dienen de staat van uw wagen en uw eigen lichamelijke conditie in orde te zijn. Daarom hierbij enige tips die kunnen bijdragen tot optimale kijkomstandigheden:

 

• Vermijd dode hoeken door uw achteruitkijkspiegel en uw buitenspiegel(s) zodanig af te stellen dat u het achterop komend verkeer tijdig en duidelijk kunt zien.
• Hang geen voorwerpen aan uw achteruitkijkspiegel om te voorkomen dat uw zicht belemmerd of gestoord wordt.
• Zorg ervoor dat uw koplampen schoon en goed afgesteld zijn om zeker te zijn van een maximale lichtopbrengst als het donker is.
• Houd zowel de binnenkant als de buitenkant van uw ruiten schoon voor een onbelemmerd zicht. Controleer regelmatig uw ruitenwissers op een goede en streeploze werking.
• Voorkom hinderlijke schittering als gevolg van fel licht door een kwalitatief goede zonnebril te dragen.

Een goed gezichtsvermogen houdt in dat een groot aantal kijk­vaardigheden goed op elkaar moeten afgestemd zijn om het uw kind mogelijk te maken niet alleen goed en scherp te zien, maar ook om te begrijpen wat hij of zij ziet. De basisvaardigheden die voor school nodig zijn, zijn de volgende:

 

1. Dichtbij zien
   De mogelijkheid om duidelijk en comfortabel op een afstand van 30 tot 50 cm te zien. Dit is de afstand waarop schoolwerk in de klas meestal wordt uitgevoerd.
2. Veraf zien
   De mogelijkheid om duidelijk en comfortabel te zien op een afstand van 3 meter en verder.
3. Ruimtelijk zien
   De mogelijkheid van beide ogen om optimaal samen te werken, zodat bijvoorbeeld afstanden goed kunnen worden ingeschat.
4. Beweeglijkheid van de ogen
   De mogelijkheid van de ogen om snel en soepel van het ene object naar het andere over te schakelen.
5. Zijwaartse waarneming
   De mogelijkheid om voorwerpen opzij waar te nemen, terwijl recht vooruit wordt gekeken.
6. Oog-hand coördinatie
   De mogelijkheid om ogen en handen probleemloos en har­monieus te laten samenwerken.

 

Als één (of meer) van deze vaardigheden onvoldoende is ontwikkeld, moeten de ogen van uw kind extra prestaties leveren om dit te compenseren. Aangezien de ogen van jonge kinderen redelijk flexibel zijn, is dit vaak mogelijk zonder dat u een bepaalde oogafwijking zult opmerken. Toch kan deze extra inspanning leiden tot hoofdpijn, moeheid of andere symptomen. De druk van het leveren van prestaties op school kunnen ook van invloed zijn op de kijkvaardigheden, waardoor een kijkprobleem kan ontstaan dat eerder nog niet bestond.

Nee, dat kunt u niet. Een ogentest - als die al wordt uitgevoerd ­op school - houdt in dat bekeken wordt of uw kind de letters op een letterkaart op 5 meter afstand kan onderscheiden. Andere mogelijke oogafwijkingen worden met deze test niet vast­gesteld. Een dergelijke ogentest is nuttig vanuit preventief standpunt bezien, maar kan in geen geval dienen als vervanging van een uitgebreid en vakkundig optisch oogonderzoek.

Het is van groot belang voor uw kind dat u let op symptomen die kunnen duiden op een oogafwijking. Met name als uw kind regelmatig last heeft van de volgende problemen:

 

1. De draad kwijtraken bij het lezen
2. Dichtbij werken vermijden
3. Lezen op veel te kleine afstand­
4. Regelmatig in de ogen wrijven
5. Terugkerende hoofdpijn
6. De neiging om met één oog te kijken­
7. Een vinger bij het lezen gebruiken­
8. Kleine letters overslaan bij het lezen
9. Prestaties leveren die niet op het niveau zijn van zijn of haar capaciteiten

Omdat het gezichtsvermogen kan veranderen zonder dat u of uw kind dat direct merkt, is het verstandig om de ogen van uw kind ieder jaar te laten onderzoeken. Tijdens deze controle wordt aandacht besteed aan de volgende punten:

 

• Informatie over de algemene gezondheidstoestand van uw kind en de geschiedenis van zijn of haar gezichtsvermogen.
• Onderzoeken naar bijziendheid, verziendheid, astigmatisme, kleurwaarneming, een lui oog, scheel zien, onderlinge coördinatie van de ogen, goed dieptezicht en de mogelijkheid om de ogen goed scherp te stellen.

Tijdens het maken van huiswerk is het belangrijk dat de omgeving gelijkmatig is verlicht en dat er geen lichtschitteringen storend wer­ken. En natuurlijk moet het meubilair aangepast zijn aan de maten van uw kind en de gewenste lees- en schrijfafstand. Let er ook op dat uw kind regelmatig even pauzeert om de ogen rust te gunnen. Zeker tijdens een langdurige inspanning is dit belangrijk. Als uw kind met een computer werkt of vaak computerspelletjes speelt, is het belangrijk regelmatig te pauzeren.

 

Om de ogen van uw kind minder te belasten tijdens het televisie kijken, is het verstandig op het volgende te Ietten:

 

• Zorg ervoor dat de kamer egaal en zacht verlicht is.
• Plaats de televisie zo dat hinderlijke schitteringen of reflecties worden vermeden.
• Laat uw kind niet té dichtbij televisie kijken; een afstand van ten minste 5x de diagonaal van het scherm is aan te raden.

 

Let er ook op dat uw kind - buiten de schooluren - voldoende tijd heeft om zich te ontspannen. Dit kan ertoe bijdragen dat het gezichtsvermogen zich op een juiste wijze ontwikkelt.

Voordat u besluit contactlenzen te gaan dragen, is het van belang te weten dat lenzen bepaalde specifieke kenmerken hebben die anders zijn dan bij een bril.

 

Samengevat kunnen deze als volgt worden omschreven:

 

1. Lenzen bieden een uitstekend en ongehinderd zicht opzij.
2. Lenzen voorkomen optische afwijkingen die bij sommige bril­lenglazen kunnen voorkomen.
3. Lenzen beslaan niet en glijden niet van uw neus.
4. Lenzen passen uitstekend bij een actieve levensstijl.
5. Met lenzen behoudt u uw natuurlijke uitstraling.
6. Lenzen zijn niet aan mode onderhevig.
7. Lenzen behoeven meer dagelijks onderhoud en zorg dan een bril.
8. Sommige lenzen kennen een gewenningsperiode.

Er zijn twee basistypes contactlenzen: harde en zachte.

 

Harde (flexibele) contactlenzen
Tegenwoordig zijn harde lenzen niet echt hard meer. We spreken daarom liever over flexibele lenzen die door moderne materialen en productietechnieken beduidend meer comfort bieden dan de harde lenzen van vorige generaties. Harde lenzen zijn er in vele soorten. Van redelijk zuurstofdoorlaatbaar tot extreem zuurstofdoorlaatbaar, belangrijk om het hoornvlies te kunnen laten ademen.

 

Zachte contactlenzen
Het gemeenschappelijke kenmerk van zachte lenzen is een zeer hoog draagcomfort en bijna geen gewenningsperiode. Uw ogen zijn nauwelijks gevoelig voor zachte lenzen. Juist hierdoor is het belangrijk dat u de juiste soort lens krijgt geadviseerd, exact afgestemd op de vorm van uw oogbol en op de conditie van uw ogen en uw traanvocht.
Een ander kenmerk van zachte lenzen is dat zij - als resultaat van de gebruikte materialen - voor een groot deel bestaan uit (traan)vocht. Hierdoor ontstaat op natuurlijke wijze een optimale zuurstofdoorlaatbaarheid.

Refractieve chirurgie is een verzamelnaam voor alles wat te maken heeft met het aanbrengen van correcties in de breking (refractie) van de lichtstralen die geprojecteerd worden op het netvlies.

Er zijn tegenwoordig allerlei heel precieze chirurgische behandelmethodes. Welke methode geschikt is, hangt onder andere af van de brilsterkte en wordt in overleg met een oogarts bepaald tijdens het vooronderzoek. In de jaren zeventig werd al een methode uitgedacht waarbij kleine krasjes in het hoornvlies werden gezet, om hiermee de vorm (kromming) van het oog aan te passen. Dit zou uiteindelijk de basis vormen voor de huidige lasertechnieken.

Het menselijk oog is te vergelijken met een fototoestel. Via de lens komen beelden op een licht- en kleurgevoelig oppervlak. Bij een fototoestel is dat de kleurenfilm, bij het oog is dat het netvlies. De ooglens zorgt er normaal gezien voor dat de beelden die we zien scherp op het netvlies komen. De ooglens kan zich aanpassen aan de kijkafstand. Als u bijvoorbeeld van de krant opkijkt uit het raam, dan verandert de lens zodat u op verschillende afstanden scherp ziet. Deze verandering van de lens wordt accommodatie genoemd. Bij sommige mensen is de bouw van het oog echter zodanig, dat geen scherpe afbeelding te verkrijgen is. Bij het ouder worden neemt bovendien het vermogen van het oog tot scherpstellen af. Het juiste brillenglas (ook een soort lens) kan er dan voor zorgen dat er toch een scherpe afbeelding op het netvlies komt.